Çin 2026-cı il üçün xarici siyasət prioritetlərini açıqladı

Çinin xarici işlər naziri Van İ dekabrın 30-da Pekində keçirilən illik diplomatik simpoziumda ölkəsinin 2026-cı il üçün xarici siyasətinin əsas istiqamətlərini təqdim edib. Nazir vurğulayıb ki, artan qlobal qeyri-müəyyənlik fonunda Çin həm Qlobal Cənubun rolunu gücləndirməyə, həm də dünyanın aparıcı dövlətləri ilə sabit və praqmatik münasibətləri qorumağa çalışacaq.
Van İ qeyd edib ki, 2026-cı il Çində 15-ci beşillik inkişaf mərhələsinin başlanğıcıdır və bu dövr diplomatiya qarşısında daha yüksək səviyyəli və sistemli yanaşma tələb edir. Onun sözlərinə görə, böyük dövlətlər arasında münasibətlərin xarakteri qlobal sabitliyə birbaşa təsir göstərir və Çin bu kontekstdə yeni tipli beynəlxalq münasibətlərin formalaşdırılmasına çalışacaq.
Nazir ABŞ-la münasibətlərə toxunaraq, qarşılıqlı hörmət, dinc yanaşı yaşama, əməkdaşlıq və qarşılıqlı fayda prinsipləri əsasında pozitiv qarşılıqlı əlaqə modelinin qurulmasının vacibliyini bildirib. Eyni zamanda, Çinin suverenliyi, təhlükəsizliyi və inkişaf maraqlarının qəti şəkildə qorunacağını vurğulayıb.
Rusiya ilə əlaqələrə dair Van İ Pekinin Moskva ilə uzunmüddətli mehriban qonşuluq, hərtərəfli strateji tərəfdaşlıq və qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq xəttini davam etdirəcəyini qeyd edib. O, iki ölkənin beynəlxalq strateji sabitliyin qorunmasında birgə fəaliyyət göstərəcəyini də diqqətə çatdırıb.
Avropa istiqamətində isə Çin Avropa İttifaqı ilə qarşılıqlı hörmətə, fərqlərin nəzərə alınmasına və açıq əməkdaşlığa əsaslanan dialoqu inkişaf etdirməyi planlaşdırır. Məqsəd çoxtərəfliliyin dəstəklənməsi üçün tərəfdaşlıq imkanlarını genişləndirməkdir.
Nazirin çıxışında qonşu dövlətlər xüsusi yer tutub. Bildirilib ki, Çin onları “vahid taleyə malik icma”nın təməli kimi görür və regionda təhlükəsizliyin möhkəmləndirilməsi, münaqişələrin qarşısının alınması üçün inklüziv mexanizmləri təşviq edəcək. İqtisadi sahədə isə RCEP çərçivəsində inteqrasiyanın dərinləşdirilməsi və Çin–ASEAN azad ticarət zonasının 3.0 versiyasının sürətləndirilməsi planlaşdırılır.
Qlobal Cənub strategiyanın əsas prioritetlərindən biri kimi təqdim olunub. Van İ vurğulayıb ki, Çin inkişaf etməkdə olan ölkələri modernləşmə yolunda daha fəal şəkildə birləşdirəcək və modernləşmənin vesternizasiya ilə eyniləşdirilməsinin doğru olmadığını qeyd edib. Bu baxımdan BRIKS platforması inkişaf etməkdə olan dövlətlərin maraqlarının müdafiəsində əsas mexanizm kimi qiymətləndirilib.
Nazir həmçinin Afrika ölkələri ilə əməkdaşlığın sıfır gömrük rüsumları rejimi vasitəsilə genişləndirilməsini, Çin–Ərəb Dövlətləri sammitinin ikinci dəfə keçirilməsini və Fars körfəzi ölkələri ilə azad ticarət sazişi üzrə danışıqların sürətləndirilməsini planlaşdırdıqlarını açıqlayıb. Latın Amerikası ölkələrinin suverenliyinə dəstək də Pekinin gündəliyində yer alır.
Van İ Çinin çoxtərəfli ticarət sisteminə sadiqliyini bir daha təsdiqləyərək, Dünya Ticarət Təşkilatının mərkəzi rolunu dəstəklədiklərini bildirib. O, 2026-cı ildə Çinin APEC-ə sədrliyindən regional iqtisadi inteqrasiyanın təşviqi üçün istifadə olunacağını da qeyd edib.
Çıxışın sonunda Çin XİN rəhbəri qlobal idarəetmənin islahatına ehtiyac olduğunu vurğulayıb və Pekinin BMT-nin rolunun gücləndirilməsi, eləcə də Qlobal Cənub ölkələrinin beynəlxalq institutlarda təmsilçiliyinin artırılması istiqamətində ardıcıl mövqe tutacağını bildirib.